دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان در سال ۱۳۸۹ با پنج رشته معماری، شهرسازی، مرمت، نقاشی و گرافیک تاسیس شد.

سابقه رشته معماری این دانشکده به سال ۱۳۷۱ باز می گردد که در آن سال اولین رشته کارشناسی ارشد پیوسته دانشگاه آزاد همدان محسوب می گشت. بسیاری از فارغ التحصیلان این رشته نقش و تاثیر بسزایی درروند شکل گیری معماری و شهرسازی شهر همدان داشته اند. در حال حاضر رشته معماری از مقطع کاردانی تا دکتری تخصصی معماری اقدام به پذیرش دانشجو می نماید.

رشته شهرسازی در مقاطع کارشناسی مهندسی شهرسازی و کارشناسی ارشد رشته های طراحی شهری ، برنامه ریزی شهری و مدیریت شهری در غرب کشور منحصر بفرد می باشد.

تعداد اعضای هیات علمی این مجموعه آموزشی ۳۵ نفر است . در این دانشکده تعداد ۲۰ کارگاه تخصصی با زیربنای حدود ۳۰۰۰ مترمربع دایر بوده و جهت رشته های نقاشی و گرافیک ساختمانی مجزا با کلیه کارگاه های مجهز نقاشی، حجم سازی وعکاسی در نظر گرفته شده است.

بخش آرشیو دانشکده با مساحتی حدود ۲۰۰ مترمربع کلیه پایان نامه ها و نقشه بناها و آثار برجسته معماری استان و بعضاً کشور را جهت استفاده دانشجویان در پروژه های درسی و تحقیقی گردآوری نموده است.

کتابخانه تخصصی معماری با مساحتی حدود ۵۰۰ مترمربع که در نوع خود منحصر بفرد بوده با تعداد ۴۶۵۸ عنوان کتاب فارسی و ۱۳۱۷ عنوان کتاب لاتین کتاب تخصصی معماری یکی از بزرگترین کتابخانه های تخصصی معماری در غرب کشور محسوب می گردد.

تمامی کلاسها و کارگاه ها مجهز به سیستم سمعی بصری می باشند. در حال حاضر تعداد دانشجویان مشغول به تحصیل در رشته های مختلف این دانشکده حدود ۲۵۰۰ نفر می باشد.